On the Dress of Virgins

Cyprian of Carthage c. 249-250 Document Creative Commons Attribution-ShareAlike 4.0 International

Source

Checksum-pinned original-language CTS TEI edition with embedded CC BY-SA 4.0 license metadata.

Section 1

Disciplina custos spei, retinaculum fidei, dux itineris salutaris,

fomes ac nutrimentum bonae indolis, magistra uirtutis,

facit in Christo manere semper ac iugiter Deo uiuere, ad promissa

caelestia et diuina praemia peruenire. hanc et sectari salubre est

et auersari ac neglegere letale. in psalmis loquitur Spiritus sanctus:

continete disciplinam ne forte irascatur Dominus

et pereatis a uia recta, cum exarserit cito ira

eius super uos. et iterum: peccatori autem dicit Deus:

ad quid exponis iustificationes meas et adsumis

testamentum meum per os tuum? tu autem odisti

disciplinam et abiecisti sermones meos retro. et

denuo legimus: disciplinam qui abicit infelix est. et

de Salomone mandata sapientiae monentis accepimus: fili, ne

neglexeris disciplinam Dei nec defeceris ab eo correptus:

quem enim diligit Deus corripit. si autem

Deus quem diligit corripit et corripit ut emendet, fratres

quoque et maxime sacerdotes non oderunt sed diligunt eos quos corripiunt

ut emendent, quando et Deus per Hieremiam ante praedixerit

et tempora nostra significauerit dicens: et dabo uobis

pastores secundum cor meum, et pascent uos pascentes

cum disciplina.

Section 2

Quodsi in scripturis sanctis frequenter et ubique disciplina

praecipitur et fundamentum omne religionis ac fidei de obseruatione

ac timore proficiscitur, quid cupidius adpetere, quid magis

uelle ac tenere nos conuenit, quam ut radicibus fortius fixis et

domiciliis nostris super petram robusta mole solidatis inconcussi

ad procellas et turbines saeculi stemus, ad Dei munera per diuina

praecepta ueniamus, considerantes pariter ac scientes quod templa

Dei sint membra nostra ab omni faece contagionis antiquae lauacri

uitalis sanctificatione purgata nec uiolari ea aut pollui fas

sit, quando qui uiolat et ipse uioletur? eorum nos templorum

cultores et antistites sumus: seruiamus illi, cuius esse iam coepimus.

Paulus in epistulis suis dicit, quibus nos ad curricula

uiuendi per diuina magisteria formauit: non estis uestri:

empti enim estis magno [pretio]. clarificate et portate

Deum in corpore uestro. clarificemus et portemus

Deum puro et mundo corpore et obseruatione meliore, et qui per

sanguinem Christi redempti sumus per omnia seruitutis obsequia

redemptoris imperio pareamus demusque operam, ne quid immundum

et profanum templo Dei inferatur, ne offensus sedem

quam inhabitat derelinquat. sospitantis Domini uerba sunt et docentis,

curantis pariter et monentis: ecce, inquit, sanus factus

es: iam noli peccare ne quid tibi deterius fiat.

dat uiuendi timorem, dat innocentiae legem, postquam contulit

sanitatem, nec habenis liberis et solutis uagari postmodum patitur,

sed ipsis potius quibus sanatus fuerat mancipato grauius

comminatur, quod sit scilicet minor culpa deliquisse ante, cum

necdum nosses disciplinam Dei, nulla sit uenia ultra delinquere,

postquam Deum nosse coepisti. et quidem hoc tam uiri quam

mulieres, tam pueri quam puellae, sexus omnis adque omnis

aetas obseruet et curet pro religione et fide quam Deo debet, ne

quod sanctum et purum de Domini dignatione percipitur minus

sollicito timore teneatur.

Section 3

Nunc nobis ad nirgines sermo est, quarum quo sublimior gloria

est maior et cura est. flos est ille ecclesiastici germinis, decus

adque ornamentum gratiae spiritalis, laeta indoles, laudis et honoris

opus integrum adque incorruptum, Dei imago respondens

ad sanctimoniam Domini, inlustrior portio gregis Christi. gaudet

per illas adque in illis largiter floret ecclesiae matris gloriosa

fecunditas, quantoque plus copiosa uirginitas numero suo addit,

gaudium matris augescit. ad has loquimur, has adhortamur adfectu

potius quam potestate nec quo extremi et minimi et humilitatis

nostrae admodum conscii aliquid ad censuram licentiae uindicemus,

sed quod ad sollicitudinem magis cauti plus de diaboli

infestatione timeamus.

Section 4

Neque inanis haec cautio est et uana formido quae ad salutis

uiam consulit, quae dominica et uitalia praecepta custodit, ut

quae se Christo dicauerint et a carnali concupiscentia recedentes

tam carne quam mente se Deo uouerint, consumment opus suum

magno praemio destinatum nec ornari aut placere cuiquam nisi

domino suo studeant, a quo et mercedem uirginitatis expectant

dicente ipso: non omnes capiunt uerbum sed illi quibus

datum est: sunt enim spadones qui ex utero matris

nati sunt sic et sunt spadones qui coacti sunt

ab hominibus et sunt spadones qui se ipsos castrauerunt

propter regnum caelorum. denuo quoque per hanc

angeli uocem continentiae munus ostenditur, uirginitas praedicatur:

hi sunt qui cum mulieribus se non coinquinauerunt:

uirgines enim permanserunt. hi sunt qui

secuntur agnum, quocumque ierit. neque enim tantum

masculis continentiae gratiam Dominus repromittit et feminas

praeterit, sed quoniam uiri portio est femina et ex eo sumpta adque

formata est, in scripturis fere omnibus ad protoplastum Deus

loquitur, quia sunt duo in carne una et in masculo simul significatur

et femina.

Section 5

Quodsi Christum continentia sequitur et regno Dei uirginitas

destinatur, quid istae cum terreno cultu et cum ornamentis,

quibus dum hominibus placere gestiunt, Deum offendunt non

cogitantes esse praedictum: qui hominibus placent confusi

sunt, quoniam Deus nihil fecit illos, et Paulo

quoque gloriose et sublimiter praedicante: si hominibusplacerem,

seruus Christi non essem? continentia uero et

pudicitia non in sola carnis integritate consistit sed etiam in cultus

et ornatus honore pariter ac pudore, ut secundum apostolum

quae innupta est sancta sit et corpore et spiritu. instruit Paulus

et dicit: caeleps cogitat ea quae sunt Domini, quomodo

placeat Deo: qui autem matrimonium contraxit

cogitat ea quae sunt mundi huius, quomodo

placeat uxori. sic et mulier et uirgo innupta cogitat

ea quae sunt Domini, ut sit sancta et corpore et

spiritu. uirgo non esse tantum sed et intellegi debet et credi:

nemo cum uirginem uiderit, dubitet an uirgo sit. parem se integritas

in omnibus praestet nec bonum corporis cultus infamet.

quid ornata, quid compta procedit, quasi maritum aut habeat

aut quaerat? timeat potius placere, si uirgo est, nec periculum

sui adpetat quae ad meliora et diuina se seruat. quae uirum non

habet, cui placere se simulet, integre et pure non tantum corporaliter

sed et spiritaliter perseueret. neque enim uirginem fas

est ad speciem formae suae comi aut de carne et de eius pulchritudine

gloriari, cum nulla sit illis magis quam aduersus carnem

conluctatio et uincendi corporis ac domandi obstinata certatio.

Section 6

Paulus forti ac sublimi uoce proclamat: mihi autem absit

gloriari nisi in cruce Domini mei Iesu Christi, per

quem mihi mundus crucifixus est et ego mundo: et

uirgo in ecclesia de specie carnis ac de corporis pulchritudine

gloriatur. addit Paulus et dicit: qui enim sunt Christi

carnem crucifixerunt cum uitiis et concupiscentiis.

et quae se concupiscentiis carnis et uitiis renuntiasse profitetur,

in isdem quibus renuntiauerat inuenitur. deprehenderis, uirgo,

detegeris: aliud te esse iactas et aliud adfectas. maculis te

concupiscentiae carnalis aspergis, cum integritatis candidata sis et

pudoris. clama, inquit Esaiae Deus, omnis caro faenum

et omnis claritas eius ut flos faeni. aruit faenum

et flos decidit. sermo autem Domini manet in aeternum.

neminem Christianum decet et maxime uirginem non decet

claritatem ullam conputare carnis et honorem, sed solum adpetere

sermonem Dei, bona in aeternum mansura conplecti. aut si carne

sit gloriandum, tunc plane quando in nominis confessione cruciatur,

quando fortior femina uiris torquentibus inuenitur, quando

ignes aut cruces aut ferrum aut bestias patitur ut coronetur.

illa sunt carnis pretiosa monilia, illa corporis ornamenta meliora.

Section 7

Sed sunt aliquae diuites et facultatum ubertate locupletes, quae

opes suas praeferant et se bonis suis uti debere contendant. sciant

primo illam diuitem esse quae Deo diues est, illam esse locupletem

quae locuples in Christo est, bona esse illa quae sint spiritalia,

diuina, caelestia, quae nos ad Deum ducant, quae nobiscum

aput Deum perpetua possessione permaneant. ceterum

quaecumque terrena sunt in saeculo accepta et hic cum saeculo

remansura, tam contemni debent, quam mundus ipse contemnitur,

cuius pompis et deliciis iam tum renuntiauimus, cum meliore

transgressu ad Deum uenimus. Iohannes nos excitat et hortatur

spiritali et caelesti uoce contestans: nolite, ait, diligere

mundum neque ea quae in mundo sunt. si qui dilexerit

mundum, non est caritas patris in illo: quoniam

omne quod in mundo est concupiscentia carnis

est et concupiscentia oculorum et ambitio

saeculi quae non sunt a patre sed ex concupiscentia

saeculi. et mundus transibit et concupiscentia eius,

qui autem fecerit uoluntatem Dei, manebit in aeternum,

quomodo et Deus manebit in aeternum. aeterna

igitur et diuina sectanda sunt et omnia de Dei uoluntate facienda

sunt, ut Domini nostri uestigia et magisteria sectemur qui monuit et dixit:

non descendi de caelo, ut faciam uoluntatem

meam sed uoluntatem eius qui me misit.

quodsi non est maior domino suo seruus et liberatori debet obsequium

liberatus, qui esse cupimus christiani debemus quod

Christus dixit imitari. scriptum est et legitur et auditur et in

exemplum nostri ecclesiae ore celebratur: qui dicit se in

Christo manere debet quomodo ille ambulauit et

ipse ambulare. ambulandum est uestigiis paribus, aemula

ingressione nitendum. tunc respondebit ad fidem nominis sectatio

ueritatis et credenti praemium datur, si quod creditur et

geratur.

Section 8

Locupletem te dicis et diuitem. sed diuitiis tuis Paulus occurrit

et ad cultum adque ornatum tuum iusto fine moderandum sua

uoce praescribit. sint, inquit, mulieres cum verecundia

et pudicitia conponentes se, non in tortis crinibus

neque auro neque margaritis aut ueste pretiosa, sed

ut decet mulieres promittentes castitatem per bonam

conuersationem. item Petrus ad haec eadem praecepta

consentit et dicit: sit in muliere non exterior ornamenti

aut auri aut uestis cultus sed cultus cordis. quodsi

ille mulieres quoque admonet coercendas at ad ecclesiasticam disciplinam

religiosa obseruatione moderandas quae excusare cultus

suos soleant per maritum, quanto id magis obseruare uirginem

fas est, cui nulla ornatus sui conpetat uenia nec deriuari in

alterum possit mendacium culpae, sed sola ipsa remaneat in

crimine.

Section 9

Locupletem te dicis et diuitem. sed non omne quod potest

debet et fieri nec desideria prolixa et de saeculi ambitione nascentia

ultra honorem ac pudorem uirginitatis extendi, cum scriptum sit:

omnia licent, sed non omnia expediunt. omnia

licent, sed non omnia aedificant. ceterum si tu te sumptuosius

comas et per publicum notabiliter incedas, oculos in te

iuuentutis inlicias, suspiria adulescentium post te trahas, concupiscendi

libidinem nutrias, sperandi fomenta succendas, ut etsi

ipsa non pereas, alios tamen perdas et uelut gladium te et uenenum

uidentibus praebeas, excusari non potes, quasi mente casta

sis et pudica. redarguit te cultus inprobus et inpudicus ornatus,

nec conputari iam potes inter puellas et uirgines Christi quae

sic uiuis, ut possis adamari.

Section 10

Locupletem te dicis et dinitem. sed iactare diuitias suas uirginem

non decet, cum dicat scriptura diuina: quid nobis profuit

superbia aut quid diuitiarum iactatio contuli

nobis? transierunt omnia illa tamquam umbra, et

apostolus rursum moneat et dicat: et qui emunt sic sint

quasi non possidentes, et qui hoc mundo utuntur

quasi non utantur. praeterit enim figura huius

mundi. Petrus etiam, cui oues suas Dominus pascendas tuendasque

conmendat, super quem posuit et fundauit ecclesiam, aurum

quidem sibi esse et argentum negat, sed esse se dicit Christi gratia

diuitem, esse fide eius et uirtute locupletem, quibus multa

magnalia cum miraculo faceret, quibus ad gratiam gloriae bonis spiritalibus

abundaret. has opes, has diuitias possidere non potest

quae se diuitem saeculo mauult esse quam Christo.

Section 11

Locupletem te dicis et diuitem et utendum putas his quae

possidere te Deus uoluit. utere sed ad res salutares et bonas

artes: utere ad illa quae Deus praecepit, quae Dominus ostendit.

diuitem te sentiant pauperes, locupletem te sentiant indigentes,

patrimonio tuo Deum faenera, Christum ciba: ut uirginitatis

perferre gloriam liceat, ut ad Domini praemia uenire contingat,

multorum precibus exora: commenda illic thesauros tuos, ubi

fur nullus effodiat, quo nullus insidians grassator inrumpat:

possessiones tibi sed caelestes magis conpara, ubi fructus tuos

iuges ac perennes et ab omni contactu iniuriae saecularis inmunes

nec rubigo adterat nec grando caedat nec sol urat nec pluuia corrumpat.

nam delinquis et hoc ipso in Deum, si ad hoc tibi ab

illo diuitias datas credis, ut illis non salubriter perfruaris. nam

et uocem Deus homini dedit, et tamen non sunt amatoria cantanda

nec turpia, et ferrum esse ad culturam terrae Deus uoluit,

nec homicidia sunt idcirco facienda: aut quia tura et merum et

ignem Dominus instituit, sacrificandum est inde idolis, uel

quia abundant pecudum greges in agris tuis, uictimas et hostias

inmolare debebis? adquin temptatio est patrimonium grande,

nisi ad usus bonos census operetur, ut patrimonio suo unusquisque

locupletior magis redimere debeat quam augere delicta.

Section 12

Ornamentorum ac uestium insignia et lenocinia formarum non

nisi prostitutis et inpudicis feminis congruunt et nullarum fere

pretiosior cultus est quam quarum pudor uilis est. sic in scripturis

sanctis, quibus nos instrui Dominus uoluit et moneri,

describitur ciuitas meretrix compta pulchrius et ornata et cum

ornamentis suis ac propter ipsa potius ornamenta peritura. et

uenit, inquit, unus ex septem angelis habentibus

phialas et adgressus est me dicens: ueni, ostendam

tibi damnationem meretricis magnae sedentis super

aquas multas, cum qua fornicati sunt reges

terrae. et duxit me in spiritu et uidi mulierem sedentem

super bestiam: et mulier illa amicta erat

pallium purpureum et coccineum et adornata erat

auro et lapidibus pretiosis et margaritis, tenens poculum

aureum in manu sua plenum exsecrationum

et inmunditiae et fornicationis totius terrae. fugiant

castae uirgines et pudicae incestarum cultus, habitus inpudicarum,

lupanarum insignia, ornamenta meretricum.

Section 13

Clamat etiam Spiritu sancto plenus Esaias et filias Sion auro

et ueste corruptas increpat et obiurgat perniciosis opibus afluentes

et a Deo per saeculi delicias recedentes. exaltatae sunt, inquit,

filiae Sion et ambulauerunt alto collo et nutu

oculorum et incessu pedum trahentes tunicas et pedibus

simul ludentes. et humiliabit Deus principales

filias Sion et reuelabit Dominus habitum earum:

et auferet Dominus gloriam uestis illarum et ornamenta

earum et crines et cincinnos et lunulas et

discrimen et armillas et botronatum et dextralia

et anulos et inaures et serica contexta cum auro et

hyacintho. et erit pro odore suauitatis puluis et pro

cingulo reste cingeris et pro ornamento capitis

aureo caluitium habebis. hoc Deus culpat, hoc denotat:

hinc corruptas esse, hinc a cultu uero adque diuino desciuisse

pronuntiat. exaltatae ceciderunt, comptae turpitudinem foeditatemque

meruerunt. sericum et purpuram indutae Christum induere

non possunt, auro et margaritis et monilibus adornatae

ornamenta cordis ac pectoris perdiderunt. quis non id exsecretur

et fugiat quod alii fuerit exitio P quis id adpetat et adsumat quod

ad necem alterius.pro gladio fuerit et telo? si hausto poculo moreretur

ille qui biberat, uenenum scires esse quod ille potauit:

si accepto cibo qui acceperat interiret, scires esse letale quod

acceptum potuit occidere nec ederes inde nec biberes, unde interisse

alios ante conspiceres. nunc quanta ignorantia ueri est, animi

quanta dementia id uelle quod et nocuerit semper et noceat, et

putare quod inde ipsa non pereas, unde alios perisse cognoscas!

Section 14

Neque enim Deus coccineas aut purpureas oues fecit aut herbarum

sucis et conchyliis tinguere et colorare lanas docuit nec

distinctis auro lapillis aut margaritis contexta serie et numerosa

conpage digestis monilia instituit, quibus ceruicem quam fecit

absconderet, ut operiatur illud quod Deus in homine formauit et

conspiciatur id desuper quod diabolus inuenit. an uulnera inferri

auribus Deus uoluit, quibus innocens adhuc infantia et mali saecularis

ignara crucietur, ut postea de aurium cicatricibus et cauernis

pretiosa grana dependeant, grauia etsi non suo pondere,

mercium tamen quantitate? quae omnia peccatores et apostatae

angeli suis artibus prodiderunt, quando ad terrena contagia deuoluti

a caelesti uigore recesserunt. illi et oculos circumducto

nigrore fucare et genas mendacio ruboris inficere et mutare adulterinis

coloribus crinem et expugnare omnem oris et capitis ueritatem

corruptelae suae inpugnatione docuerunt.

Section 15

Et quidem isto in loco pro timore quem nobis fides suggerit,

pro dilectione quam fraternitas exigit, non uirgines tantum aut

uiduas sed et nuptas puto et omnes omnino feminas admonendas,

quod opus Dei et factura eius et plastica adulterari nullo modo

debeat adhibito flauo colore uel nigro puluere uel rubore aut quolibet

denique liniamenta natiua conrumpente medicamine. dicit

Deus: faciamus hominem ad imaginem et similitudinem

nostram: et audet quisquam mutare et conuertere

quod Deus fecit! manus Deo inferunt, quando id quod ille formauit

reformare et transfigurare contendunt, nescientes quia

opus Dei est omne quod nascitur, diaboli quodcumque mutatur.

si quis pingendi artifex uultum alicuius et speciem et corporis

qualitatem aemulo colore signasset et signato iam consummatoque

simulacro manus alius adferret, iam formata, iam picta

quasi peritior reformaret, grauis prioris artificis iniuria et iusta

indignatio uideretur: tu te existimas inpune laturam tam inprobae

temeritatis audaciam, Dei artificis offensam? ut inpudica

circa homines et incesta fucis lenocinantibus non sis, corruptis

uiolatisque quae Dei sunt peior adultera detineris. quod ornari te

putas, quod putas comi, inpugnatio est ista diuini operis, praeuaricatio

est ueritatis.

Section 16

Monentis apostoli uox est: expurgate uetus fermentum,

ut sitis noua consparsio, sicut estis azymi: nam et

pascha nostrum inmolatus est Christus. itaque festa

celebremus non in fermento ueteri neque in fermento

malitiae et nequitiae sed in azymis sinceritatis

et ueritatis. num sinceritas perseuerat et ueritas,

quando quae sincera sunt polluuntur colorum adulteriis, medicaminum

facis in mendacium uera mutantur? Dominus tuus dicit:

non potes facere capillum unum album aut nigrum:

et tu ad uincendam Domini tui uocem uis te esse potiorem, audaci

conatu et sacrilego contemptu crines tuos inficis, malo praesagio

futurorum capillos iam tibi flammeos auspicaris et peccas pro

nefas capite id est corporis parte meliore! et cum scriptum sit

de Domino: caput autem eius et capilli erant albi

uelut lana aut nix, tu execraris canitiem, detestaris alborem,

qui sit ad Domini caput similis !

Section 17

Non metuis, oro, quae talis es, ne cum resurrectionis dies

uenerit, artifex tuus te non recognoscat, ad sua praemia et promissa

uenientem remoueat et excludat et increpans uigore censoris

et iudicis dicat: copus hoc meum non est nec imago haec

nostra est. cutem falso medicamine polluisti, crinem adultero

colore mutasti, expugnata est mendacio facies, figura corrupta

est, uultus alienus est. Deum uidere non poteris, quando oculi

tibi non sunt quos Deus fecit sed quos diabolus infecit. illum tu

sectata es, rutilos adque depictos oculos serpentis imitata es, de

inimico tuo compta, cum illo pariter arsura. haec, oro, non cogitanda

sunt Dei semis, non die semper ac nocte metuenda?

uiderint quid sibi nuptae per placendi studium de coniugum solacio

blandiantur, quos dum in excusationem suam proferunt, ad societatem

criminosae consensionis adsciscunt. uirgines certe, quibus

hic sermo non consulit, quae se eiusmodi artibus compserint,

inter uirgines non putem debere numerari sed tamquam contactas

oues et morbidas pecudes a sancto et puro grege uirginitatis arceri,

ne contagio suo ceteras polluant, dum simul degunt, ne

perdant alias quaecumque perierunt.

Section 18

Et quoniam continentiae bonum quaerimus, perniciosa quaeque

et infesta uitemus. nec illa praetereo, quae dum neglegentia

in usum ueniunt, contra pudicos et sobrios mores licentiam sibi

de usurpatione fecerunt. quasdam non pudet nubentibus interesse

et in illa lasciuientium libertate sermonum conloquia incesta miscere,

audire quod non decet, quod non licet dicere, obseruare

et esse praesentes inter uerba turpia et temulenta conuiuia, quibus

libidinum fomes accenditur, sponsa ad patientiam stupri, ad

audaciam sponsus animatur. quis illi in nuptiis locus est cui

animus ad nuptias non est, aut uoluptaria illic et laeta esse quae

possunt, ubi et studia et uota diuersa sunt? quid illic discitur, quid

uidetur? quantum a proposito suo uirgo deficit! quantum inpudicior,

quae uenerat pudica, discedit! corpore licet uirgo ac mente

permaneat, oculis, auribus, lingua minuit illa quod habebat.

Section 19

Quid uero quae promiscuas balneas adeunt quaeque oculis ad

libidinem curiosis pudori ac pudicitiae corpora dicata prostituunt?

quae cum uiris adque uiros nudae uident turpiter ac

uidentur, nonne ipsae inlecebram uitiis praestant? non ad corruptelam

et iniuriam suam desideria praesentium sollicitant et inuitant?

uiderit, inquis, qua illuc mente quis ueniat, mihi tantum

reficiendi corpusculi cura est et lauandi. non te purgat ista defensio

nec lasciuiae et petulantiae crimen excusat. sordidat lauatio

ista, non abluit, nec emundat membra sed maculat. inpudice

tu neminem conspicis, sed ipsa conspiceris inpudice: oculos

tuos turpi oblectatione non polluis, sed dum oblectas alios, ipsa

pollueris. spectaculum de lauacro facis, theatro sunt foediora

quo conuenis. uerecundia illic omnis exuitur, simul cum amictu

uestis honor corporis ac pudor ponitur, denotanda et contrectanda

uirginitas reuelatur. iam nunc considera an cum uestita

est uerecunda sit inter uiros talis quae ad inuerecundiam profecit

audacia nuditatis.

Section 20

Sic ergo frequenter ecclesia uirgines suas plangit, sic ad infomes

earum ac detestabiles fabulas ingemescit: sic flos uirginum

extinguitur, honor continentiae ac pudor caeditur, gloria

omnis ac dignitas profanatur. sic se expugnator inimicus per

artes suas inserit: sic insidiis per occulta fallentibus diabolus

obrepit: sic dum ornari cultius, dum liberius euagari uirgines

uolunt, esse uirgines desinunt, furtiuo dedecore corruptae, uiduae

antequam nuptae, non mariti sed Christi adulterae, quam

fuerant praemiis ingentibus uirgines destinatae, tam magna supplicia

pro amissa uirginitate sensurae.

Section 21

Audite itaque uirgines, ut parentem: audite quaeso uos timentem

pariter ac monentem: audite utilitatibus et commodis uestris

fideliter consulentem. estote tales quales uos Deus artifex fecit,

estote tales quales uos manus patris instituit: maneat in uobis

facies incorrupta, ceruix pura, forma sincera: non inferantur

auribus uulnera, nec brachia includat aut colla de armillis et

monilibus catena pretiosa: sint a compedibus aureis pedes liberi,

crines nullo colore fucati, oculi conspiciendo Deo digni. celebrentur

lauacra cum feminis, quarum in uos pudica lauatio est. nuptiarum

festa inproba et conuiuia lasciua uitentur, quorum periculosa

contagio est. uince uestem quae uirgo es, uince aurum

quae carnem uincis et saeculum. non est eiusdem non posse a

maioribus uinci et inparem minoribus inueniri. arta et angusta

est uia quae ducit ad uitam, durus et arduus limes qui tendit

ad gloriam. per hunc uiae limitem martyres pergunt, eunt uirgines,

iusti quique gradiuntur. lata et spatiosa itinera uitate:

letales illic inlecebrae et mortiferae uoluptates: illic diabolus

blanditur ut fallat, adridet ut noceat, inlicit ut occidat. primus

cum centeno martyrum fructus est, secundus sexagenarius

uester est. ut aput martyras non est carnis et saeculi cogitatio

nec parua et lenis et delicata congressio, sic et in uobis, quarum

ad gratiam merces secunda est, sit et uirtus ad tolerantiam proxima.

non est ad magna facilis ascensus. quem sudorem perpetimur,

quem laborem, dum conamur ascendere colles et uertices

montium? quid ut ascendamus ad caelum? si praemium pollicitationis

adtendas, minus est quod laboras. inmortalitas perseueranti

datur, perpetua uita promittitur, regnum Dominus pollicetur.

Section 22

Sernate, uirgines, seruate quod esse coepistis. seruate quod

eritis. magna uos merces habet, praemium grande uirtutis, munus

maximum castitatis. uultis scire quo malo careat et quid

boni teneat continentiae uirtus? multiplicabo, inquit mulieri

Deus, tristitias tuas et gemitus tuos, et in tristitia

paries filios, et conuersio tua ad uirum tuum et ipse

tui dominabitur. uos ab hac sententia liberae estis, uos mulierum

tristitias et gemitus non timetis, nullus uobis de partu

circa filios metus est: nec maritus dominus, dominus uester et

caput Christus est ad instar et uicem masculi, sors uobis et condicio

communis est. Domini uox est illa dicentis: filii saeculi

huius generant et generantur: qui autem habuerint

dignationem saeculi illius et resurrectionis a mortuis,

non nubunt neque matrimonium faciunt: neque

enim incipiunt mori. aequales enim sunt angelis

Dei, cum sint filii resurrectionis. quod futuri

sumus, iam uos esse coepistis. uos resurrectionis gloriam in isto

saeculo iam tenetis, per saeculum sine saeculi contagione transitis:

cum castae perseueratis et uirgines, angelis Dei estis aequales.

tantum maneat et duret solida et inlaesa uirginitas et ut

coepit fortiter, iugiter perseueret nec monilium aut uestium

quaerat ornamenta sed morum. Deum spectet et caelum neque

oculos ad sublime porrectos ad carnis et mundi concupiscentiam

deprimat, ad terrena deponat.

Section 23

Prima sententia crescere et multiplicari praecepit, secunda et

continentiam suasit. dum adhuc rudis mundus et inanis est, copiam

fecunditate generantes propagamur et crescimus ad humani

generis augmentum : cum iam refertus est orbis et mundus inlicit,

qui capere continentiam possunt spadonum more uiuentes

castrantur ad regnum. nec hoc iubet Dominus sed hortatur,

nec iugum necessitatis inponit, quando maneat uoluntatis

arbitrium liberum. sed cum habitationes multas aput patrem

suum dicat, melioris habitaculi hospitia demonstrat. habitacula

ista meliora uos petitis, carnis desideria castrantes maioris gratiae

praemium in caelestibus obtinetis. omnes quidem qui ad diuinum

munus et patrium baptismi sanctificatione perueniunt

hominem illic ueterem gratia lauacri salutaris exponunt et innouati

Spiritu sancto a sordibus contagionis antiquae iterata natiuitate

purgantur. sed natiuitatis iteratae uobis maior sanctitas

et ueritas conpetit, quibus desideria iam carnis et corporis nulla

sunt. sola in uobis quae sunt uirtutis et spiritus ad gloriam

remanserunt. apostoli uox est quem Dominus uas electionis suae

dixit, quem ad promenda mandata caelestia Deus misit. primus

homo, inquit, e terrae limo, secundus e caelo: qualis

ille e limo, tales et qui de limo, et qualis caelestis,

tales et caelestes. quomodo portauimus imaginem

eius qui de limo est, portemus et imaginem eius

qui de caelo est. hanc imaginem uirginitas portat, portat

integritas, sanctitas portat et ueritas, portant disciplinae Dei

memores, iustitiam cum religione retinentes, stabiles in fide,

humiles in timore, ad omnem tolerantiam fortes, ad sustinendam

iniuriam mites, ad faciendam misericordiam faciles, fraterna

pace unanimes adque concordes.

Section 24

Quae uos singula, o bonae uirgines, obsernare, diligere, inplere

debetis quae Deo et Christo uacantes ad Dominum, cui uos

dicastis, et maiore et meliore parte praeceditis. prouectae annis,

iunioribus facite magisterium: minores natu, praebete conparibus

incitamentum. hortamentis uos mutuis excitate, aemulis de

uirtute documentis ad gloriam prouocate. durate fortiter, spiritaliter

pergite, peruenite feliciter. tantum mementote tunc nostri,

cum incipiet in uobis uirginitas honorari.

Keyboard shortcuts

Search or jump to a reference
K
Previous / next chapter
Previous / next verse
kj
Favorite selected verse
f
Cycle selected verse highlight
h
Note on selected verse
n
Copy selected verse link
y
Open word study for selected verse
w
Open book picker
g
Switch translation
t
Toggle study panel
s
Desk Guide / Word / My
123
Close panels and menus
Esc
This sheet
?